Polish (Poland)Deutsch (DE-CH-AT)

Herby Koszalina

Herby miejskie powstawały od połowy XIV wieku...

więcej

Stowarzyszenie Przyjaciół Koszalina

 

obchodzi jubileusz 20-lecia. W  ramach SPK funkcjonuje:

więcej

Galeria 6 ARMIA KRAJOWA 1/2 PDF Drukuj Email

Foto 600 Armia Krajowa
ARMIA KRAJOWA - rodowód - w dniu 27.09.1939r. powołano Służbę Zwycięstwu Polsce, w dniu 13.11.1939r. powstaje Związek Walki Zbrojnej, w dniu 14.02.1942r. przemianowany na Armię Krajową, w dniu 19.01.1945r. AK została rozwiązana. Komendanci: gen.dyw. Michał Tokarzewski -Karaszewicz "TORWID", gen.dyw. Stefan Rowecki "GROT", gen. dyw. Tadeusz Komorowski "BÓR", gen.bryg. Leopold Okulicki "NIEDŹWIADEK". Krzyż Armii Krajowej wprowadzony został w dniu 1.08.1966r. przez Generała Tadeusza Bora-Komorowskiego dla upamiętnienia wszystkich żołnierzy Polski Podziemnej 1939-1945.


Więcej: Galeria opracowywana wspólnie z Panem Jerzym Leonowiczem i Bogusławem Wolfem.

Foto 600 A Kpt. inż.Ryszard Piszczecki -  Armia Krajowa

Harcerz Szarych Szeregów w Lublinie, żołnierz AK - w kwietniu 1944 po złożeniu przysięgi walczył w oddziale lotnym "Nerwy" w Bychawie , uczestnik Akcji "Burza" jako żołnierz 8 pp AK, został rozbrojony wraz z całym oddziałem przez Armię Czerwoną w dniu 21.07. 1944r. i uwięziony na zamku lubelskim, po wypuszczeniu z więzienia w marcu 1945r. nawiązał kontakt poakowskim oddziałem "Rysia" i wraz  z nim ujawnił się w lipcu 1945 zdając broń w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego,  pod zmienionym nazwiskiem wyjechał do Koszalina, w marcu 1946r. został aresztowany w Szczecinie - w więzieniu przebywał do 31 grudnia 1948r. Ostatnie 20 lat Prezes Okręgu Koszalińskiego .Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, Wielce zasłużony dla Koszalina i integracji środowiska kombatanckiego, inicjator budowy /pierwszego w Polsce/ pomnika Gen. Władysława Andersa, Inicjator budowy Pomnika Rtm. Witolda Pileckiego. absolwent Wyższej Szkoły Inżynierskiej /dziś Politechnika Koszalińska/.

Odznaczenia:Krzyż AK, Krzyż Partyzancki, Odznaka Akcji "Burza", Medal "Pro Memoria", Krzyż Kawalerski i Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski i inne.

Pochowany z żoną: Kwatera G-7, Rząd 7, grób 1.

 

 

Foto 601 Kmdr por. Michał Żebrowski - Dowódca ORP "Żbik"
Członek POW, Żołnierz wojny polsko-bolszewickiej, Absolwent Wyższej Szkoły Marynarki Wojennej w 1924r, Absolwent Akademii Morskiej w Tulonie, Współorganizator polskiej Marynarki Wojennej, W 1938r. obejmuje dowództwo ORP "Żbik",Okręt wizytował Prezydent Ignacy Mościcki, ORP "Żbik" walczy z Niemcami na Morzu Bałtyckim,Internowany w Szwecji 28.09.1939r. M.Żebrowski od 1945r. niesie pomoc emigrantom i uchodźcom,W 1949 emigruje do USA- mimo propozycji nie wstępuje do US Navy,W 1956r. nie przyjmuje propozycji Mariana Spychalskiego powrotu do Polski , W 1974r. schorowany wraca do Polski, do Warszawy , pomocy udziela mu ówczesny Minister Obrony Narodowej gen. armii Wojciech Jaruzelski - znajduje miejsce w Centralnym Szpitalu WAM w Warszawie. Niestety z powodu zadawnionej choroby Komandor umiera po kilku miesiącach ,Ma w Koszalinie ulicę swego imienia.

Odznaczenia: Krzyż Virtuti Militari -1920, Krzyż Walecznych-1920,

Pochowany w Koszalinie - Kwatera G-2, rząd 2, grób 18,


Więcej: Jest On jedynym byłym dowódcą okrętów polskich pochowanym w Koszalinie.

 

Foto 602 Por. Zygmunt Misztal - Wojsko Polskie we Francji
St.junak PW w Stanisławowie od 10.09.1936 - 11.07.1938, Żołnierz Wojny Obronnej 01.09.1939 do 17.09.1939, przedostał się na Węgry i dalej do Francji, Od 22.02.1940 kanonier 2.Dywizji Strzelców Pieszych - Park Artylerii Dywizyjnej, walczył m.in nad Saoną pod dowództwem Gen.Bronisława Prugara-Ketlinga,W nocy 19/20.06.1940r. zdekompletowana Dywizja/ok.14.000 żołnierzy/ przeszła do Szwajcarii i tu została internowana do końca II Wojny. /Z.Misztal internowany był w Winterthur/. W dniu 21.07.1946 powrócił do rodziców w Rzeszowie, Podjął pracę w PZU, Z dniem 01.08.1953 przeniesiony służbowo do PZU w Koszalinie, Kontynuował pracę w Ośrodku Wczasowym Telekomunikacji Radomskiej w Łazach. W rezerwie awansowany do stopnia porucznika, Odznaczenia: Medal za Udział w Wojnie Obronnej -1989, Medal Wojska po raz I 1983,Krzyż Walki i Niepodległości 1998, Krzyż Czynu Zbrojnego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie -1990,Złota Odznaka"Gryfa Zachodniopomorskiego" 2006, Złota Odznaka PTTK 2006.

Pochowany Kwatera R 9, rząd 6, grób 1.

 

 

 

 

Foto 602 St.szer. Stefan Łozowski - Armia Andersa, Dywizja Maczka
10 lutego 1940r. wywieziony na Syberię, 31.12.1941 Wojsko Polskie w ZSRR - Armia Andersa-6.Dywizja Piechoty, W drodze do Afryki zachorował na malarię, leczony i operowany w Indiach,01.04.1942 szeregowy Ośrodka Zaopatrzenia 1.Dywizji Pancernej gen. St. Maczka w Iraku, Płynie na Queen Mary do Anglii do swojej Dywizji, walczy pod Falaise/8-22.08.1944/, potem Gandawa i Breda, kończy wojnę w Wilhelmshaven w dniu 6.05.1945, Zdemobilizowany 20.05.1947,a w dniu 17.06.1947jest już w Szczecinie i jedzie do narzeczonej do Koszalina, 35 lat pracuje jako kierowca w Pogotowiu Ratunkowym,

Odznaczenia: angielskie - Medal Wojny, Gwiazda Wojny 1939-45, Gwiazda Francji i Niemiec, polskie- Medal Wojska,Krzyż Czynu Bojowego PSZ na Zachodzie, Odznaka 1.Dywizji Pancernej, Złoty Krzyż Zasługi, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski,Srebrna Odznaka "Wzorowy Kierowca",

Pochowany z żoną Reginą - Łuk, rząd 2, grób 65.


Więcej: Cenił bardzo obu swoich Generałów - Andersa bo wyrwał go z niebytu, a Maczka bo prowadził go od zwycięstwa do zwycięstwa.

 

Foto 604 Powstanie Warszawskie
Warszawski Krzyż Powstańczy wprowadzono Ustawą z dnia 3 lipca 1981r. jako wyraz hołdu dla uczestników Powstania Warszawskiego 1944 - do 1989r. nadawała go Rada Państwa,a następnie Prezydent PRL/RP. Autorem krzyża jest artysta rzeźbiarz Edward Gorol.

 

 

Foto 605 W. i Z.DYCZAK - Powstańcy Warszawscy
Żołnierze AK Pułku "BASZTA" Zdzisław Dyczak i jego młodszy brat Włodzimierz -zginął 1.08.1944 - G5, rząd 6, grób 10 Autor nagrobka Zygmunt Wujek

 

Foto 606 Ignacy Dziarnowski - Powstaniec Warszawski
Powstaniec Warszawski Ps. "Sztych" , walczył w obronie Elektrowni Warszawskiej, Po wojnie mieszkał w Białogardzie,

Pochowany Kwatera P-5, rząd 2, grób 2.

 

Foto 607 Por. Władysław Jarczewski - Powstaniec Warszawski
Por. AK - "Nałęcz ", w Powstaniu Warszawskim walczył o "Małą Pastę",

Pochowany Kwatera P-10, rząd 20, grób 2,

 

Foto 608 Por.Józef Kończal - Powstaniec Warszawski
Por.Józef Kończal brał udział w Powstaniu Warszawskim,

Odznaczenia: Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari za walki w Powstaniu.

Pochowany z żoną Julią Kończal:Kwatera R-8, rząd 10, grób 7


Foto 608 Por.Julia Kończal - Powstaniec Warszawski
Julia Kończal była łączniczką w Powstaniu,

Odznaczenia: Warszawski Krzyż Powstańczy, Krzyż AK.

Pochowana z mężem Józefem: Kwatera R-8, rząd 10, grób 7

 

Foto 609 Ppor. Bolesław Kowalski - Powstaniec Warszawski - Powstaniec Wielkopolski

Urodził się w Cepnie pow. Chełmno, w latach 1914-1917 uczył się zawodu modelarza-formierza metalowego, uczęszczał do Szkoły Budowy Maszyn w Grudziądzu. W 1917r. powołany został do służby wojskowej w armii niemieckiej - w sierpniu tegoż roku zdezerterował z wojska. Udał się do Poznania , gdzie związał się z Ruchem Niepodległościowym. W lipcu 1918r. został delegatem Rady Robotniczej Wojskowej w Grudziądzu , członek ruchu oporu Frontu Pomorskiego. Od 17 grudnia 1918 udział w Powstaniu Wielkopolskim - walczył w Poznaniu, Gnieźnie, Nakle , Inowrocławiu i  Gniewkowie w zgrupowaniu "Czarnego" , a następnie w Toruńskim Pułku Strzelców. Po powstaniu służył w Pułku Piechoty w Gnieźnie. W latach 1921- 1933 służba celna w Wieluniu, Działdowie, Augustowie. Od 1937r. w służbie wojskowej, uczestnik Wojny Obronnej w Grudziądzu ,obronie Warszawy, Brześcia. Poszukiwany przez Niemców ukrywał się w Warszawie. W 1943 wstąpił do Armii Ludowej do Oddziału "Jura". W 1944r. wrócił do Warszawy i wstąpił do AK. Wziął udział w Powstaniu Warszawskim jako dowódca oddziału szturmowego, ps. "Gołąb" w Obwodzie Radwan w Śródmieściu, następnie w kompanii rezerwowo-wartowniczej zgrupowania "Chrobry II". Z dniem 30.09.1944 rozkazem nr 55 Komendy Okręgu AK Warszawa awansowany do stopnia starszego sierżanta. Po upadku Powstania w obozach jenieckich - Lamsdorf na Śląsku, a potem Stalag VII A w Moosburg w Bawarii. Po wyzwoleniu obozu w kompaniach wartowniczych. 13.10.1946r. powrócił do Polski. Najpierw w Łodzi, a od 1950r. w Koszalinie. Podjął pracę w Przedsiębiorstwie Obrotu Surowcami Skórzanymi, aktywny członek ZBoWiD.

Odznaczenia:Krzyż Niepodległości/1920/, Krzyż Walecznych /1920/, Medal Niepodległości/1920/,

Krzyż Partyzancki/1946/, Odznaka Grunwaldzka/1946/, Odznaka Frontu Pomorskiego, Wielkopolski Krzyż Powstańczy/1958/, Krzyż Kawalerski OOP/1974/, Odznaka Przodownika Pracy II klasy.

- notka na podstawie biogramu Bogusława Wolfa-

Pochowany z żoną Kazimierą i synem : Kwatera R-17, rząd 14, grób 25.

 

Foto 612 Waldemar Eligiusz Bednarz - Armia Krajowa
Partyzant Batalionów Chłopskich z Puszczy Solskiej pseudonim "Szum", Uczestnik Akcji "Burza", W Koszalinie Prezes Zarządu Wojewódzkiego Ogólnopolskiego Związku Żołnierzy Batalionów Chłopskich, Odznaczony - Krzyżem Partyzanckim, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem BCh, Krzyżem Kawalerskim OOP,

Pochowany: Kwatera G-2, rząd 8, grób 15.

 

Foto 613 Wincenty Bielat - Armia Krajowa
Żołnierz Wojny Obronnej 1939r. , Związek Walki Zbrojnej potem AK Busko, Po wojnie kierowca Uzdrowiska w Busku, Pochowany: Kwatera AZ II, rząd 5, grób 3

 

Foto 614 Czesław Czepułkowski - Armia Krajowa
Pochowany: Kwatera P-34, rząd 12, grób 10.

 

Foto 615 Henryk Dąbrowski - Armia Krajowa
Pochowany: Kwatera R-34, rząd 1, grób 4

 

Foto 615a Franciszek Dembowski - Armia Krajowa

Porucznik AK ps.Sokół, Urodził się we wsi Rogożajny pow.Suwałki, zaprzysiężony  w XI.1939r. na warszawskiej Pradze, XI 1939 -IV 1942 Rejon III Grochów, IV 1942 - VII 1944 "Wachlarz" Baranowicze.

1926/28 Szkoła Pchor. Rezerwy Kawalerii, 1928/38 D-ca Szwadronu, VII 1944 - V 1945 D-ca Plutonu, V 1945-18.08.1946 Z-ca D-cy Plutonu Obrony Sztabu.

Pochowany: Kwatera 45-53, Rząd 10, grób 13.

 

Foto 615 Jadwiga Degurska - Armia Krajowa

Foto 616 Kpt. Mieczysław Dowgiałło - Armia Krajowa
Żołnierz 27.Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK ps."Marian". w Koszalinie m.in.Wicedyrektor Izby Skarbowej, Odznaczenia: Krzyż AK, Krzyż Partyzancki, Krzyż Kawalerski OOP, Pochowany: Kwatera P-16, Rząd 11, grób 42.

 

Foto 617 Gracjan i Zofia Bojar-Fijałkowscy Armia Krajowa
Gracjan Fijałkowski urodził się 21.10.1912r. w Bobrownikach k. Włocławka. Szkołę średnią ukończył w Rypinie. W 1934r. ukończył Szkołę Podchorążych Kawalerii w Grudziądzu i pozostał w wojsku. Służył w strzelcach konnych, plutonie CKM, plutonie łączności w Grajewie. Podporucznik WP od 19 marca 1938r. W Wojnie Obronnej 1939r. w Brygadzie Kawalerii "Wołkowysk". W dniu 24 września 1939r. przeszedł z jednostką na Litwę. Internowany w obozie Birsztany. Uciekał dwukrotnie - dotarł do Wilna, a potem do Warszawy. Pracował w Warszawie, potem na lubelszczyźnie. Tam poznał Zofię - przyszłą żonę. W grudniu 1941r. został żołnierzem Związku Walki Zbrojnej /późniejszej AK/. Przyjął pseudonim "Bojar"- po wojnie stał się on cześcią jego nazwiska. Żona wstąpiła także do AK. Działali na Ziemi Sandomierskiej. W dniu 11.11.1943r. awansowany przez dowódcę AK do stopnia rotmistrza. W dniu 9 lipca 1943r. trafił do więzienia niemieckiego w Sandomierzu, a następnie do Auschwitz. Tu działał nadal w ruchu oporu pomagając Polakom i Jugosławianom. Został za to karnie przeniesiony do obozu Natzweiler, potem w Dautmergen i innych. W kwietniu 1945r. uciekł w czasie ewakuacji obozu. W dniu 15 kwietnia 1945r. wstępuje w szeregi wojska francuskiego. Po wojnie nadal służył w oddziałach Armii Francuskiej okupującej jedną ze stref Niemiec. Odnalazł tu grób swego brata i tu odnalazł swoją żonę. Nie pozostał we Francji i wiosną 1947r. powrócił do kraju. Osiadł z rodziną w Gliwicach, potem na Ziemi Olsztyńskiej. W 1957r. przyjechał do Koszalina. Pracował tu jako dziennikarz "Słowa Powszechnego". Zainteresował się słowiańską przeszłością Ziemi Koszalińskiej. W 1961r. wychodzi jego pierwsza książka "Morze szumi jak dawniej". Pisze podania i legendy słowiańskie, pisze opowieści historyczne i baśnie, pisze eseje m.in. "Mury Drahimia". Działacz samorządowy - radny WRN w Koszalinie, pracownik Okręgowej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich, działał w ZBoWiD - pisał o losach jeńców wojennych na Pomorzu Zachodnim. Pisał o losach żołnierskich w walkach o Pomorze. Utalentowany pisarz i publicysta - autor kilkuset artykułów w prasie koszalińskiej.

Odznaczenia: Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari, Krzyż Walecznych, Krzyż Armii Krajowej,Krzyż Partyzancki, Medal Zwycięstwa i Wolności, Odznaka żołnierzy AK, Krzyż Kawalerski i Oficerski OOP i wiele innych.

Pochowany z żoną Zofią: Kwatera R-20 , rząd 4, grób 6.


Więcej: Ma w Koszalinie na Osiedlu Bukowym ulicę swego imienia. Ma w Bibliotece Miejskiej Gabinet Pamięci. Opracowano na podstawie: "Zasłużeni Ludzie Ziemi Koszalińskiej" - Bernarda Konarskiego.

 

Foto 618 Księżniczka Jadwiga Gedroyć -Kociatkiewiczowa - Kurier polskiego ruchu oporu

Bratanica Jerzego Giedroycia. Wywodzi się starej litewskiej rodziny szlacheckiej, majątek przepadł po udziale dziadka w Powstaniu, Urodziła się w Miękiszu Nowym, Zawarła związek małżeński z Markiem Kociatkiewiczem w 1928r. i od  matki  otrzymała w posagu majątek Żubracze w Bieszczadach - i tam zamieszkała cała rodzina przed II Wojną. Mąż poprzez Włochy, Szwajcarię, Francję trafił do Anglii/dosłużył się stopnia porucznika/. Jadwiga była wysportowana, była dobrym strzelcem, świetnie jeździła na nartach , jeździła konno. Znała kilka języków. Poszła za mężem, ale nie zastała go na Węgrzech. W ambasadzie w Budapeszcie zaproponowano jej funkcję kuriera. Po ustaleniu trasy przerzutowej- od Żubraczego na Węgry zaczęła swoją służbę aż po 1943r. Po powrocie męża w 1946r. wyjechali do Opola, potem Gryfice, Białogard i Koszalin. Mąż podjął pracę w banku, a Jadwiga w Filharmonii. Oboje z mężem byli bardzo zaangażowani  społecznie m.in. w KSM "Nasz Dom".
Pochowana z mężem Markiem: Kwatera R-26, rząd 14, grób 1-2

 

Foto 618 Por. Marek Kociatkiewicz - żołnierz 2.Dywizji Strzelców Pieszych

Lwowianin herbu Doliwa - absolwent Uniw. Lwowskiego - ekonomista, w 1939r. wójt miejscowości Żubracze na Podkarpaciu -żołnierz Wojny Obronnej , przedarł się przez Węgry do Francji, tutaj w stopniu kaprala żołnierz Gen.Bronisława Prugar-Ketlinga 2.Warszawskiego Strzelców Pieszych, walczył w Alzacji, w związku z wyczerpaniem się amunicji 2.Dywizja przekroczyła granicę Szwajcarii, internowany w Melchnau i Pfaffnau, - był asystentem w Wyższej Szkole Handlowej w Sirnach, 8 maja 1945r.wydalony ze Szwajcarii, w dniu 15 grudnia 1945r. wyjechał do Anglii ,a w 1949r. - trafił do Koszalina, podjął pracę w bankach, działał społecznie w Spółdzielni Mieszkaniowej "Nasz Dom". Członek Komisji Rewizyjnej nowo organizowanego Oddziału PTTK./opracowałem na podstawie artykułu D.Szewczyk - MIASTO z dnia 28.09.2012/

 

Foto 619 Albina Głogowska - Armia Krajowa
Pochowana: Kwatera R-22, rząd 11, grób 29
Foto 620 Jan Grudzień - Armia Krajowa
Żołnierz Wojny Obronnej 1939r. , Armia Krajowa, Ludowe Wojsko Polskie, Pochowany: Kwatera R-29, rząd 1, grób 58
Foto 621 Bronisław Harmaciński - Armia Krajowa
Żołnierz Armii Krajowej na Ziemi Lubelskiej, - Pochowany: Kwatera G-6, rząd 6, grób 36,
Foto 622 Stanisław Iwanowski - Armia Krajowa
Żołnierz Września 1939r, żołnierz Armii Krajowej, więzień obozów koncentracyjnych, Pionier Koszalina Pochowany: Kwatera R-21, rząd 1, grób 3.

Foto 623 Wacław Jakimowicz - Armia Krajowa
Foto 624 Stanisław Jobda - Armia Krajowa
W 1920r. z dwoma braćmi walczył w Wojnie Polsko-Rosyjskiej. We wrześniu 1939r. jako żołnierz 21. Pułku Piechoty "Dzieci Warszawy" walczył w obronie stolicy. dostał się do niewoli niemieckiej - uciekł z transportu, zamieszkał w Grójcu,po wojnie osiedlił się z rodziną w Radawnicy, został młynarzem i współzałożycielem Uniwersytetu Ludowego, w 1950r. zmuszony do opuszczenia młyna, w 1951r. osiedlił się w Koszalinie, zamieszkał przy ulicy Bolesława Chrobrego 4 w dawnej Fundacji Schwederów, W 1970r. zamieszkał przy ul. Stefana Żeromskiego 38. Pochowany: Kwatera R-25, rząd 3, grób 3.
Foto 625 Leonard Juchniewicz - Armia Krajowa
W partyzantce wileńskiej AK, Sybirak. Pochowany: Kwatera G-2, rząd 3, grób 18.
Foto 626 Jan Kapica - Armia Krajowa
Oficer AK "Sokół", W Koszalinie - działacz spółdzielczości pracy, Wiceprezes Zarządu Wojewódzkiego Związku Gminnych Spółdzielni, Wieloletni Przewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej, Pochowany Kwatera P-6, rząd 1, grób 2,
Foto 627 Stanisław Kawa - Żołnierz Armii Polskiej we Francji
Kurier i przewodnik w Pirenejach Pochowany: Kwatera G-2, rząd 12, grób 21,
Foto 627 Maria Karczmarz - Łysakowska - Armia Krajowa
Żołnierz Wojny Obronnej 1939r. , Armia Krajowa, Obóz Koncentracyjny. Order Virtuti Militari. Pochowana z mężem Władysławem: Kwatera R-8, rząd 7, grób 23
Foto 628 Marian Kazuła - Armia Krajowa
Foto 629 Janina i Julian Kielarowie - Armia Krajowa
Julian - Szare Szeregi- ps. Prokocimski, Janina - tajne nauczanie ps. Adela, Pochowani: AZ II, rząd 2, grób 17.

 

Foto 655 Kazimierz Pankiewicz - Armia Krajowa
 
wszystkie prawa zastrzeżone :www.przyjaciele.koszalin.pl
projekt i wykonanie: